Dülmener Heimatblätter

Herausgeber: Heimatverein Dülmen e. V.

Heimatverein Dülmen e. V. | Dülmener Heimatblätter | Hefte | Register | Anmerkungen | Mitarbeit | Kontakt

<< Heft 1, 2005

Paul Gödde

De Weddlaup

Äs de Haverlandweg no düör Haverland gonk, kamm enen Sunndaggmuorn de Swienegel den Haas in’e Möte, de graod de Pläntkes up „sienen Röwenacker“ an de Nordlandwehr bekeek.

De Swienegel baut met’n daipen Dainer fröndlick Dagestied: „Gueden Muorn, Häer Baron!“ So lait sick de Haas, de’t haug in’n Kopp har, gään tiddeleern. Inbelsk äs he was, dankede he nich för dat Kumpelment, sunnern wull wietten: „Wu kümp dat dann, dat du all üm düsse fröe Stunne in’t Feld rümkrüps? Dat häff’k jä bie di Langslaiper no nümmernich beliäwt. Kass’e bie hellen Sunnenschien nich slaopen?“ „Ick gaoh ’n bietken pättkern!“ sagg de Swienegel. „Pättkern? Du?“ grifflachede de Haas. „Du menns spatseern? Ick dach, met diene kuorten, schiälen Bene könns biätter wat anners antoggmaken — nämlick nicks!“

Haas un Swienegel

De Swienegel was van Natuur nich üewelniemsk, aower wat de Haas, düsse lackeerte Apenköster, tiegen siene schewen Bene sagg, dat gonk em üöwer de Hoodsnoer. Up siene dicken Beenkes, met de he bestgued teckeln konn, lait he nicks kuemen. Vönienig dach he: „Wann ick so lange Schüörken här äs du, wüör’k duernd up’e Snute fallen! Waocht män! Ick sall di de Haugniäsigkait wuol biestriecken!“

Patt he sluckede den Iärger un sagg libbedeert: „Nich alle Diers häbbt so lange, graode Kwanten äs du! Kass’e jä auk stolt drup sien! Apatt glaiwst du, daomet könns du mäer beschicken äs ick met miene kuorten Bene?“ „Ha!“ gnesede de Haas minnachtig, „dat düch mi wuol!“ „Dat kümp up ’n Vösöök an!“ mende de Swienegel un keek wat glupkig. „Wann wi Twee ’n Weddlaup maakt, galoppeer ick di wisse daovan! Dao will’k wuol drup wedden!“

Baff snappede de Haas nao Lucht, dann prussede he van Lachen: „Du? Du met diene Stümmelpinnkes? Gauer äs de ieligste Laiper van de heele Feldmark? Et is wisse unner miene Wüörde, aower wann du dat pattu häbben wuss — wat gelt de Wedde?“ „Enen Daler un ’ne Pull ’Göllmann’s Aollen Klaoren´ will’k reskeern!“ raip de Swienegel. „Annuommen! Dat sall ’n Waord sein“ sagg de Haas. „Slao in! Un glieks män — Jü!“ „Nee!“ mende de Swienegel, „gemak met’e jungen Piärde! So ielig is dat nu auk wier nich! Ick mott iärst nao Huus, ick häff no kien Tainüürken hat. Patt ick kuem’ buts d’r wier!“ „Brängs män glieks den Daler un de Flaske met!“ kummedeerde de Haas. „Ick besuorg’ tüskentiets mienen Biedrag — wann dat auk wisse nich naidig is.“

An’t Huus sagg de Swienegel to siene Aollske: „Frau, treck di hännig Tüügs van mi an un gaoh äs met. Ick will den üöwerkäpsken Häer van Haas nietken un du moss mi biestaohn!“ „Metgaohn? Biestaohn? Muorns frö? Wat sall dat dann?“ schandudelde de Egelske. „Mainee, Vader! Ick kann nich eenfack metgaohn, dat Meddaggiätten is no nich äs in’n Pott!“ „Wi häbbt ’ne Wedde afsluoten, dat ick gauer laupen kann äs he! Et gaiht ümmerhän üm ’n Daler un ’n Püllken Sluck!“

Dao holl Frau Swienegel de Lucht an, stemmde de Arms in de Hüepen un schädderde loss: „Guodoguod! Mann, bis’e unwies? Häss ’n Fröschoppen maakt? Tiegen den Hasen anlaupen? Dat könnt nich äs de Fösse un de Jagtrüens! Wees nich, waorüm de Lüe em,Mester Lampe’ nömt? Wieldat de, wecke em an’n Ballig willt, män blaus sienen Plümer äs ’ne Latüchte uut’e Färne saiht, wann’t bie’t Flitsen drup ankümp! Lächerlick mäcks du us! In’t heele Kiärspel! Vüör alle Lüe! Dat gaiht in’n Diek, dat gaiht in’n Diek! Dat schöne Geld! De schöne Snaps! Du Lichtfink! Du grautmuulsken Kwintensliäger! Du …“

Dao kloppde de Swienegel fuchtig met’e Fuust up den rüöterigen Disk, dat baol de Bene daovan afknickeden, un he bölkede: „Nu swiegs mi aower still! Faorts häörs up met’t Afkapitteln! Dat was Sunndaggspriäge noog! Wann’k winnen sall, kuems du met! Basta!“

He vöklickerde siene Afsicht un äs se in’t Feld göngen, glieken se sick äs een Ei up’t annere. Jau, se saogen uut äs Twiessen: Met’e Blaokiels, swatte Bücksen, raude Halsdöker, Holsken an’e Föte un de swatten Kippen up’e Strubbelköppe.

„Dat süht he!“ lammenteerde de Egelske. „Du bis wat grötter äs ick, ick häff krüllte Haor, ’n glatt Gesicht un sin wat smäöler äs du! He miärkt dat, auk wann’k de Brill afsette!“ „Dat föllt den Döskopp nich up!“ sagg de Swienegel. „De kiekt villicht siensglieken in de Augen — us wisse nich! Daoto is he viell to iedel un haugstuoken!“

De Swienegel wees siene Frau de Fuor in’e Röwen, in wecke se sick vöstoppen konn un tippelde dat Feld langs bes an’n Wägg, an wecken de Haas all waochtend up un daal hoppede.

„Kümps enlicks, du Drüemelkunt?“ gnuerde de ungedüllig, „ick dach all, du wuss kniepen! Stell de Snapskruke män tiegen de annere unner dat Buskwiärks un legg den Daler daobie. Ick sall mi wuol glieks de Möhe maken — Hahaha! -un alls nao Huus sliepen. Nu aower dalli!“ „Jau!“ sagg de Swienegel, „laot’t gaohn!“

De Weddlaipers stellden sick in üöre Ackerfüörs un de Haas fong an to tellen: „Een — twee — drai — färrig — loss!“ Un he biäsede af, äs wann he ’ne Rakete an’n Stiärt bunnen här. De Swienegel mook män drai off veer Trätte un dückde sick daal. Äs de Haas met Sweetdruopen an’e Ruukhaore — de Sunn mende et gued an den Dagg — an’t Enne van den Röwenacker ankamm, sprang em de Swienegel-Aollske entiegen: „Ick sin all dao!“

„Dunnerkiel!“ flökde de Haas vöwünnert. „Dat — dat is doch nümmernich müeglick!“ Dat gonk em nich met rächten Dingen to, patt nu wull he dat wietten un hibbelig snauede he: „Wi laupt faorts trügge! — Färrig — loss!“

Swupdiwup! He fiägde af äs de Susewind, dat em de langen Liäpels baol van Kopp flüögen. Frau Swienegel gonk intüsken ächter’n Röwenblad gau wier in’t Hüüksken. An’t annere Ackerenne kreeg de Haas vüör Wood un Brast bienao ’n Hiärtanfall! Stonn em doch all wier düsse vömuckte Swienegel in’n Wägg un juchede: „Ick sin all dao!“

Haas

De Haas was rats af, de Augen stönnen em vüör’n Kopp, he buukslog äs ’n Blaosebalg, smeet sick up’n Rüggen un heessappde: „Wat dusend! Un dat alls met Holsken? Dao hätt doch de Düwel siene Poten in’t Spiell!“ „Häss’e noog? Häff’k wunnen? Wuss’e uphäören?“ frogg de Swienegel schienhillig. Den Haas satt ’n Klott in de Aompiepe un he was kladdernatt van Sweet, aower sien Stolt lait nich to, dat he kleen biegaff, un he jappede: „Ick? Ick un upgiewwen? Dat häss di dacht! Awat! Wi laupt nomaol! Dat willt wi äs saihn!“

Äs wann de Rüenkoppel up’e Driewjagt ächter em wüör, stüörmde he loss, dat de Bliär van de Röwen hott un harr wied in’n Acker sprütskeden. Un an’t Ackerenne raip em de Egelske entiegen: „.………!“ Un an’n Ackeranfang raip em de Swienegel to: „………!“ Bie’t veernsiebbenssigste Maol stolterbolterde de Haas üöwer de egen Bene un stüörtede medden up’n Acker daal. Up sienen Patt to’n Hasenhiemel häörde he alltiet de Wäör: „Ick sin all dao!“

De Swienegel un siene Frau klemmden sick de Püllkes unner’n Arm un göngen an’t Huus. Dat wuor ’n fucht-kraolen Sunndaggaomd bie de Familge Swienegel! De weekmödige Swienegel holl up sienen Giegner de Liekenrede: „Stolt was he bes tolest! Stolt, hafäddig un dumm! Jau, Haugmood kümp vüör den Fall! He was ’n Strunsbüül, patt he hätt äs Kabbeleer liäwt un is äs Kabbeleer stuorwen!“

Nao Ludwig Bechstein: Der Wettlauf zwischen dem Hasen und dem Igel

Swienegels

Uut Göddes Wiärkstiär 08/2003

Glossar — aor wat hett dat up haugdütsk?

Aompiepe Luftröhre
buukslog atmete heftig
Drüemelkunt Bummelant
fucht-kraol feucht-fröhlich
glupkig lauernd
gnesede grinste
grifflachede lachte höhnisch
hafäddig hoffärtig, dünkelhaft
haugstuoken hochgestochen
heessappede japste, keuchte
hibbelig nervös, zappelig
hott un harr rechts und links (Fuhrmannssprache)
Hüüksken Hocke
inbelsk eingebildet
Klott Kloß
Kwanten Füße
Liäpels Löffel (Hasenohren)
libbedeert liebdienerisch
minnachtig verächtlich
nietken ärgern, foppen
Plümer Blume (Hasenschwanz)
rüöterig morsch, wackelig
Ruukhaore Schnurrbarthaare
Schüörken Beine
stolterbolterde stolperte über eigene Beine
Strunsbüül Strunzbeutel, Angeber
Tainüürken 2. Frühstück (um 10 Uhr)
teckeln tippeln
Twiessen Zwillinge
üewelniemsk übelnehmerisch
üöwerkäpsk eingebildet, überkandidelt
vöklickerde erklärte
vömuckt verflixt
vönienig verärgert
weekmödig weichmütig, gutherzig

Copyright © Heimatverein Dülmen e. V.. Alle Rechte vorbehalten.

Die Verwendung der Beiträge ist nur zum persönlichen Bedarf gestattet.